Jinghpaw Jawngma Langai UK Tara Rung Du

April (15) 2010, jahpawt 10:00 aten hta, UK kaw jawnglung nga ai Jinghpaw Jawngma langai tara rung de du nna dawdan hkam la ra mat ai.

Good morning every body...

good morning...

Please be seated.....

Tara agyi kahtan ten ten, shan hpraw hpraw lasi gren, myi mut mut san nna gat shingjawng hkyen ai gumra ula zawn san ai wa lahta na ga tsun nna dung lahkum akyeng re ai kaw shara la dung dat wu ai.  Npu na saboi kaw asuya tara kasa wa laika file htat htat re ai lahkawng hpe galam dat pat dat rai  du sha nhkyeng nhkyeng di kau hkra rai hpun du kaba zawn dung taw nga ai. Dung shara lahkum ahkyeng yawng 4 nga nna langai gaw asuya tara agyi wa, langai gaw dat kasa hku sa ai nga yang dung, langai gaw ga byan ra ai ni nga yang dung, langai gaw tara jeyang hkrum na wa dung re ai rai nga ai. Shingdu shakum mayan hku lahkum shajan masum tawn da nna, chyinghka lam kaw rung amu galaw ai tara kasa shayi sha tsawm shingdi la ai langai yu tsap nga ai.

Tara agyi:  Ya ngai ga hpe gau ngwi sha shaga na, ga san san ai hpe atswm madat, htai ra ai hpe atsawm sha htai ya rit.

Jawngma: Mai sa

Tara agyi: Ya ngai shaga ai shaloi ga hkum dan, ngai hte tara kasa shaga hkat ai kaw mung hkum yau lawm, ga hkum dan lawm, rai sani?

Jawngma: Mai sa

Tara agyi: Ya na a mying gaw Mr. N S re i?

Jangma: Re, dai jaw sai

Tara agyi: Nang Wales Dakkasu kaw mying bang da nna MA madang hta lung taw ai re i?

Jawngma: Re

Tara agyi: Nang ndai jawng hta shangut na matu Visa shawk ai shaloi,  Visa hpyi na wa lu ra ai amat (point base system) 30 hpe nlu ai majaw Visa n jaw ai hkrum ai re teng a ni?

Jawngma: Re

Tara agyi: Na a Visa jep ai wa gaw, email hte matut mahkai ai shaloi, kaga Dakkasu de matut mahkai ai, bai na jawng kaw na jaw ai information ni njaw mat ai lam teng ai kun?

Jawngma: Re

Tara agyi: Ndai lam hte seng nna shiga kaga hpa ni naw nga a ta? nga nna asuya tara kasa hpe gayin san dat sai.

Tara kasa: Hpa nnga ai, dai hku hkrak re.

Tara agyi: Na a lam sakse tai ya ai masha lawm a ni? Lawm yang mying tsun dan rit.

Jawngma: Lawm ai, shi a mying B.W nga ma ai.

Ndai ga tsun ngut ai hte sakse tai ya na B.W gaw chyinghka sin ya ai tara kasa num jan hte shang wa ra ai.

Tara agyi:  Ya myit su wa na a mying gaw?

Sakse wa: Nye a mying B. W nga ma ai.

Tara Agyi: Ya ndai jawngma hte nang gara hku seng hkat a ta?

Sakse: Anhte a jawngkaw lung ai jawngma re, ngai gaw ndai jawng a Board na malawm langai mung rai nga nngai.

Tara agyi: Ndai jawngma hte seng nna, seng ang ai ai rung kaw na ni email hte matut mahkai ai shaloi, ka dat ai laika jawng mying jaw shut ai hte tawngban ai laika lahkawng hpe lu la ga ai. Gara hku byin mat ai ta?

Sakse: Re, anhte kaw ndai Dakkasu lahkawng kaw na jawngma ni nga ma ai. Ngai ndai jawngma wa hte shi hte seng ai jawng mying shut mat ai. Grai sorry rai sai.

Tara agyi: Ndai lam hte seng nna kaga shiga hpa ni naw nga a ta? tsun na nga a ni? nga nna asuya tara kasa hpe san dat sai.

Tara kasa: Kaga nnga ai..

Tara agyi: Nang hpe ngai ndai jawng matut lung na ahkang jaw dat sai.. Bat masum laman hta seng ang ai ni kaw nna lajang ya na re yaw.. Gai.. mai wa sai....

Jawngma + Sakse: Chyeju kaba sai... Yawng hpe chyeju kaba yaw...Bye..

Lahta na lam ni gaw Minutes 5 laman hta je yang dawdan mat wa ai ga ni rai nga ai. Ndai jawngma gaw kaga nrai, Bum Sinwa Karai Masa Blog hpe ka nga ai BUM SIN WA nan rai nga ai. Bum Sinwa gaw laiwa sai November 2009 kaw nna Jawngma Visa htum mat ai majaw bai jat la ai kaw manghkang byin mat nna ya na zawn aten shata (5) na mat ai rai nga ai. Ya chyawm gaw Visa bai lu nna laika bai matut hka ja lu na rai nga sai...

Tara rung kaw nna bai wa yang lam ntsa kaw shingdu e dung ai Jawng a malai sakse tai ai B.W, mawdaw hte lit la karum ya ai Korea na jawngma manang, hte Bum Sinwa. Tara rung gaw Jawng kaw nna mile 100 jan tsan gang nga ai.

T

Tara rung jung da ai Newport, Wales, United Kingdom.

Google map kaw na yu na nga yang, Columbus House, Chepstow Road, Langstone Newport, NP 18 2LX rai nga ai.

 

Ndai jawngma gaw shaning shagu visa jat ai kaw manghkang langai hpang langai ayan hkrum nga ai. Visa jaw na ni kaw nna laika hte ahkring hkring matut mahkai nna, study progress report  jaw ya ra  ai hpe mung hkrum wu ai. 

Bungli gaw shinggyim wuhpawng hpe shangang da sai kun? (Job Apportunity Creates A Society Stabibility?)

Lai wa sai shata mi daram kaw nna London mare kaba ka-ang daw hta ndai zawn dawng pru wa ai gaw mungdan kata bungli nlu, tam sha yak wa ai lam shinggan de adan a leng rai pru wa sai rai nga ai. Galu kaba sai Mungdan hta asak hkrung nga lu na gaw hpaga yumga hte galaw sha ai bungli re lam lai wa sai 'bumsinwa' ga baw hte mung ka matsing da ni ai.

Bungli shamat kau sai ngu ai kaw nna gaw shat di ga sai, dinghku hten sai ngu mai tsun ai. Bungli lu na matu mung shingjawng hkat ra ai hpaji masa, kungkyang ladat hte hkum hkrang htap htuk ai ni lawm nga ai. Bungli langai lu na matu masha nlaw htum [150]daram hte shingjawng hkat ra wa sai. Gara hku mi yu yu, maigan masha ni a matu gaw bungli lu na matu shaga ai ga hta dut dang chyalu sha rai nga ai.

United Kingdom hta Economic recovery nbyin shi ai ngu mat tsun ai. Dai ni sha ngai na Manager wa tsun dan ai 'anhte a seng na gumhpraw hkying manga [5000] shayawm kau ya sai' nga ai. Lachyum gaw bungli galaw masha shayawm na de ang wa sai. Jai na jarik shayawm ai gaw bungli galaw masha hpe n jaw lu sai ngu ai rai nga ai. Ndai zawn shayawm magang bungli galaw masha nhkap la lu magang; bungli galaw masha nhkap la lu magang, nga nga sai ni grau galaw ra nna bungli tam ai ni a matu kungkyang lam grau ra wa magang rai nga ai.
Ngai galaw nga ai gat seng click to enlarge photos

Galu kaba sai mungdan ni hta bungli lu nga sai ni mung, galoi shapraw hkrum na kun yawng a kraw hta sak hkrung ai shim lam nlu wa nga sai. Lai wa sai [60] ning a shawng daw gaw, bungli langai lu jang prat tup dai bungli rai nga ai. Dai hpang gaw bungli langai lu jang laning mi hkam na kun? shata hku hkam na kun? hkam dahka nlu jaw mat sai. Dai majaw masha a myit mung, ding ding nhkawm mat sai, aw de zawn zawn nang de zawn zawn myit nzim mat sai. Dai zawn myit shamu shamawt magang, society ngu ai shinggyim wuhpawng gaw run hten ai ngu ai maga gayin du wa ra ai.

Nga ngwi nga pyaw lam hpe myit magang, sak hkrung lam gaw dingyang nmai hkawm magang rai nga ai. Ja gumhpraw jai lang ra magang, tam bram ai ladat nnan shapraw ra magang mung rai nga ai. Shingjawng shingla myit shapraw ai hte galaw dan lu ai lam, shinggyim wuhpawng hta akyu nga yang dai magam bungli gaw awngdang ai de man yawng nga ai. Raitim, kade na hkra dai lam grin nga lu na?

Galu kaba wa nga ai mungdan Asia, Africa hte South America de na masha ni gaw galu kaba sai mungdan or gumhpraw tam sha mai ai shara de myi man yawng nna sak hkrung ai ni law nga sai, nga ma ai. Dai majaw bu htawt masha, mung masa mying gang nna shingbyi lam tam ai ni, bu hkawm jahpai nna hkring nga mat ai ni, jawnglung jahpai nna nga nan ai ni, jinghku machyu nna nwa mat ai ni hte lagu mayun shang wa ai ni a mang hkang hpe asuya gaw tsi din ai zawn jep joi jasan nga masai. Dai ning 2009 ning October shata kaw nna gaw UK kaw jawng lung ai jawngma ni a Visa jat ai Forms gaw laika man 41 rawng nna shawng de na mabyin akri akrai san da ai ga san ni lawm nga ai.

Matsan masha shayawm kau nna sut gan rap ra wa lu na matu myit ai hkrai raitim, kadai wa dai hku nna uphkang lam woi lu na kun? Wu hpung wuhpawng makai hkak nna shinggyin nga lu na mung myit mada ai sha arai nga na sai nhten?

The Largest Train Station in the World

Mungkan hta kaba dik, hkrik hkam dik ai Wanleng Daru re nga ai 'Nagoya Station' gaw lani mi masha sen mi chyen (150000)pru shang gahkrang nga ai. Japan mungdan hta masha shuk dik ai wan leng daru 5 hta lawm nga ai. Nagoya mare kaba mung Japan mungdan a No.4 kaba dam ai mare kaba rai nga ai. Tokyo, Osaka, Yukohama dai hpang Nagoya rai nga ai. Nagoya mare kaba kaw sha Dakkasu jawng hte College (54)nga nga ai.

Wanleng daru gaw wanleng sha hkring ai nrai, sumtsan de kagat nga ai Bus line ni yawng ngu na wa mung dai kaw ginjaw tawn ma ai sha n ga, mare kaba kata kagat nga ai Bus nkau mi mung ginjaw tawn da ma ai. Station a kata de gaw mare kaba langai zawn, gat seng hkum hkra mung hpaw da ma ai. Ntsa de mung htap 7 du hkra lu sha seng hkrai rai nga ai. Internet man kaw tam yu yang Nagoya Station a lam ni grau hkum tsup ai hku ka da nga ma ai.
Bullet Train mung line manga hku minutes (10) hta langai pru shang rai nga ai. England mungdan na Heathrow hte Thai mungdan na Bankok Aiport ni gaw Minute mi hta nbungli langai pru shang kyin dik ai hpe mu kau da ai. Raitim, wanleng daru hta dai daram kyin ai nmu ga shi ai. Tokyo mare kaba kaw gaw wanleng aten man ai hte lawan nna masha chyat dik ai hpe hkrum ga ai. Raitim dai wanleng daru ni gaw ga kata de galaw da ai majaw ntsa lam hte mu mada na yak nga ai.

Nagoya zawn re ai mare kaba langai hta sha nga ai masha ni sha pyi Wunpawng amyu hta grau law nga ma ai. Shana na yup tung jahpan hku nga yang Wan lahkawng jan jan rai nga ma ai. Mare kaba a dam de gaw 363Sqm re. Buga mungdan langai rawt galu kaba wa na lam hta hpaji sha nrai, mung masa sha nrai, galaw la ra ai lam law law rai nga ai. Masha law ai hta hkan nna, lu sha gyin shapraw ai, htaw wa htaw sa hte matut mahkai lam ni, nga sa ladat hte myit mang sawn tawt up hkang ai lam ni gaw ningbaw ni a lit sha nrai, amyu masha shagu a shani shagu aten shagu na shamu shamawt ai manawt dingsawt yawng lawm nga na nrai a ni????

Tsan kaw na mu lu ai Nagoya wanleng daru.

Lamu Ga Htu Dut Sha Ai De

Dai ni gaw U myi pai a shingrun ndum hkrup, gam mi a kaja Japan ga na 'Ga' htu nna dut sha ai jak rung kaji de sa du hka ja la lu ai. Nchye ai ni a matu mau hpa hkrai she rai nga ai. Shan hte htu dut sha kau ai bum kaji langai pyi ma wa jang she sa du mu ya ai hku ang sai.
Mungkan ga ntsa kabye hkrai kabye hkawm tim htu dut sha ai baw re hpe dai ni she chye ai gaw nye mara rai sai. Raitim, dai hku majoi htu dut sha ai nrai, galaw ra ai tsang lam hte lam rai nga ai. Ndai 'Ga' hpe dat garan dat yang, akyu jaw ai rai amyu hpan (10) hpe galaw shapraw la lu ai lam chye lu ai.

Grau myit lawm hpa gaw shayi num sha ni a myi man tsawm htap wa hkra chya shatsawm ya ai shakya rai wa ndai ga kaw na she re hka ngu chye la ai gaw nye a matu mau hpa hte sharin la hpa rai nga ai. Jak rung madu gaw tsun ai 'ndai ga shingmun hte sha shayi sha ni tsawm nga ai re' da. Dai hta kaga shat ban hka wan amyu myu 'Ceramic' ni hpe mung galaw nga ma ai. Porcelain dat grai law ai majaw kaga akyu nga ai lam gaw law law re. Nbungli pa ntsa lam kaw nep ai hta bang ai- hpa majaw nga yang moisturiser hpe chyup ai majaw nbungli rawt yang mung, pah (yu hkring wa) ai shaloi mung kashawt manen ai hpe hting hkang ya ai sha n ga, nbungli pa hpe mung ja hkak nna tsawm shangun ai majaw nbungli pa galaw yang ndai ga nlawm nmai rai nga ai.

Japan mungdan kaw gaw bum hpe htu dinghkren nna lam waw da ai hta mung ndai ga lawm ra malu ai. Hpa majaw nga yang, bum kata kaw htu da ai re majaw, bum kata hka ntsin kayun gapya nna lam hpe madi nyap shangun ai kaw na makawp maga ai nga ai. Dai sha nrai, pat jam na ni hpe arut shatsawm ai shaloi mung lang ai, zaw kata kaw mung nam hkan nsha hkra a matu bang ai, ja ai ga nlung ni hpe htu dawk yang jai lang ai hpri baw ni hpe hka hte kayau nna jaw bun taw yang dai hpri gaw hten daw ai kaw na makawp maga ya ai lam ni mung nga nga ai. Lungseng ret yang, hpri shada ret yang, nlung ret yang hka ntsin mut mut re ai hte zingret rau jaw bun bun re ai gaw ndai ga ntsin rai nga malu ai. Dai hpang gaw Toyota mawdaw ni hpe madun ai gawk nu hte Aichi Prefectural Ceramic madun gawk de bai myi man shayawn dat sai.

Jak rung hpe sa du gawan ai shaloi gaw, ga hpe gayau shakya nna maza shaw kau nhtawm, hka nawng hta tsing kabun let shagye da nna hka shaw kau yang lam masum daram garan nna ga chya-nya (hkau na hpwi da ai zawn) rai nga sai hpe bu ri kaw bang nna compressor hte pyip dat yang ga dingpa ni byin nhtawm dai hpe jahkraw tawn nna jak hta rin dat sha gaw rai nga ai. Dai shaloi ga nhpu ni byilat ga zawn pru wa nna dai shingmun hpe dut sha ai sha re. Raitim, dat garan ai lam, hpan garan ai hte shatsawm shagreng la ai daw gaw hpaji lawm nga ai majaw, aten kadun hte sha gaw yu chyoi la na ram ram yak nga ai. Daihpang gaw TOYOTA Mawdaw madun ai shara de lagaw ndung shayawn dat sai...

Mara Tam Nmu ai Mang Hkang

Manghkang hkrai hkrai manghkang hkrai.
Grau nna gaw (Asak 30)ning jan sai ni, galu kaba hpang wa ai mungdan kaw shangai ai ni yawng hta byin nga sai. Makam masham, hpaji, kanawn mazum hku hkau, bungli galaw sha, sut tam, hkawm sa, nga pra lam yawng lawm nga ai. Galu kaba sai mungdan ni kaw grau byin ai hpe gaw nchye lawm ya nga ga ai. Shanhte kaw byin ai grau nga ai. Hpa wa rai ta?

Prat a maka gaw "Post-modernity" kata kaw rai nga ai. Anhte myit jasat nga ai hte sharin la nga ai lam ni gaw "Modernity" lai hkrai rai nga ai. Lachyum gaw, shi a du hkra ladaw hte shi, shi a ginra masa hte shi nga ra ai raitim,yawng hpe nhti nhtang bai li bai la ndi nda byin kau shangun ai gaw Post-modernism rai nga ai. Masha ni ndai ga hkaw hpe atsun nga tim Sinpraw masha ni a matu gaw "word form" langai hku sha chye na la nga ga ai kun. Kadai mung kaning re ai hpe tsun ai rai ta? ngu ai hpe hkrak nchye na wa sai. Lachyum shaleng ai ni law law, htai sang lang dan ai ni law law re. Dai lam ni yawng mung shi a ginra hte grup yin hta byin nga ai lak lai lam hta mahta nna tsun da ai hkrai law rai nga ai.

Generation gap ngu na kun, kaba ai ni ndai pot-modern lam hpe nchye na ma ai. Grai kaba sai ni hkum tsun (Asak 30) jan jang grai chye na yak nga masai. Kanawn ai manang nkau mi tsun nga ma ai. Post-modern gaw Modern hta grau tsaw ai hpe tsun ai le, da. Modern ngu ai gaw lak lai ai hku galaw lu ai atsam ningja hte htung lai maka langai re le, da. Modern age kaw shangai wa ti pyi modern na lam hkrak nchye shi ga ai. Ga si hpe gaw na ga ai na sai. Local knowledge law nna world view hta nshang ai majaw mung mai byin ai, hpaji sharin ai hta hti hka ja na laika buk ni hkum hkra nlu ai majaw mung ndep nhkap byin na sai. Hpa mi rai rai, prat a leng gaw kyi mat wa nga ai re majaw ndep kau sai ngu ai hte gaw hti ngam nga sana sha re.

Dai majaw manang langai hte hku hkau na yak wa sai. Nbung ai ningmu hte kanawn na yak la ai zawn, chye na ai nhkrum jang mung yak nga ai. Kaba ai ni tsun ai ga hpe ramma ni nau nkam madat wa sai. Ramma ni hpe mung kaba ai ni gaw nchye yu chyoi wa sai. Hpung sara ni hkaw ai tara hkaw ga hpe nau nhkan sa sai. Masha ni tsun shagu mung kadai nau nkam sham wa sai. Tinang kaw nga ai lama ma hpe manu shadan mayu wa sai. Tinang kaw lama ma nnga yang asak hkrung nga pra na gaya kahpa dum wa ai. Tsang (10) nlu awng jang masha jahpan nshang dum wa ai. Awng nna mung laklai ai maka mi gaw n lu gran dan tim, manu shadan la hkat ai nbung wa sai.

Masha shagu hkam la mayu ai gaw, sut su na, gumhpraw lu nna arawng tsaw na, mungkan chyam hkawm lu na hte galoi mung akyu rawng ai masha, tsawm htap nna hpaji rawng ai wa rai nga mayu sai. Raitim, shaman chyeju gaw yawng hpe ren di nna shai ai hku she jaw da sam sai.

Dai majaw Post-modern ngu ai prat de shang gabye wa ai ten hta, gara kaw na mi rai yang rai tinang a hkum hpe chye na la ra ai daw, masha ni hpe chye na ya ra ai daw, byin nga ai htunghkring hpe hkap la lu na atsam marai hte ndai mungkan gara de shading sa wa nga ai hpe hkrak sha hkan hkawn chye ra sai hku re. Hkawn hkrang chye na ai lam nbung la na re, raitim layung madi man yawng ra ai daw hpe gaw chye ra na ga ai. Grau nna Mungdan kaga de du kabye shang wa nga ai ni gaw nchye nmai rai nga ai
shing nrai yang, manghkang hkrai hkrai manghkang hkrai hkrai rai nga na rai nga ai...ngu ai hpe ga hpaw hpaw dat nngai....

Let Lying Dogs Asleep

Yup nga ai gwi hpe hkum jasu

Lahta e tsun ai ga baw gaw, Jinghpaw Wunpawng Hkalup Hpung shingwang kata na Rev. Dr.xxxx tsun ai kaw na na la ai ga rai nga ai. Tsun ai shara nbung ai, WW II aten e Miwa hpe tsun ai mung nga, shara shagu mai lang ai ga rai nga ai. Yup nga ai gwi hpe hpa rai n jasu na rai ta? Jasu yang hpa byin wa na, hpa majaw jasu na, kaning re ai gwi wa rai ta? ngu san yang san mai nhten!

Lahta na ga hpe na ai shani kaw nna dai ni du hkra ngai hta mahtai amyu myu pru nga ai. Mahtai pru wa ai lam gaw lani hte lani nbung ai, yup nga ai gwi hpe mung mu mada ai lam shani shagu galai nga ai. Ndai lam hte seng nna kadun sha mi nsa kaba shaw kau ai hku nna tsun kau mayu ai mung lawm nga li ai. Sara kaba wa tsun ai ga mung nau teng nna mahtai tam yak nga ai. "Kadai wa yup nga a ta? shi matsan chyaren re na ra ai", nga ai ga gaw hpaji ga rai nna ga shagawp htunghkring hta rawng nga ai.

Bum Sin Wa a Karai Masa gaw lahta na ga baw zawn re ai ni hta grai madung nga ai. Rev. NNgai Gam tsun ga ai, "hpang gara na hpe pyi naw sharin ya ra ai" hka hpang gara nga ai hpe pyi hpang gara nngai law nga nchye tsun yang kadai wa hpang gara na sharin ya gwi na a ta? hpang gara nna hpyi ai ni hpe pyi kadai nkam jaw ai ten hta kadai wa tau ya na a ta? Ma chyangai ni, u hkalung ni hpe zawn yu lajang nga ra na nrai ni? Hpang gara na hpe gara hku sharin ya na kun naw myit nga yang, sara kaba gaw "yup nga ai gwi hpe hkum jasu" nga nna, langu si pyi li la nga ai kaw Ru bai dung jat, anan hta akan, hka pyi hpring nga ai ngu yang marang bai htu bang myit ra galaw ra ai gaw galu galang rai sai.

Ngai chye na ai yup nga ai gwi gaw, anhte a buga hpung masha ni a makam masham hte Karai Kasang lam hta, baw sin nna yup nga masai, ngu nna tsun mayu la nga sai. Lai wa sai (5)ning daram hta Rev. NNgai Gam (Nawng Nang Chyum Hkawlik) gaw, "masha kasha Yesu" Son of Man, ngu ai ga si hpe Myihtoi Ma Magazine hta ka bang dat nu ai. De a majaw nkau mi ndi nda nga tsun mara tam wa ai na kau dat ai. Son of Man ngu ai aga dai shut ai nrai; shi gaw masha kasha sa tai nu ai rai nga ai, raitim, na la ai ni "nhpang gara ai" ai majaw jaw lu ai hka gaw hka nga ai.

Dai ni rai timung hkristan tai ai gaw, Karai Kasang a amu hta dakring da lang dai tengman ai hku sakhkrung ai hta madung nga ai ngu yang, Wenyi chyu jahta ai ni a matu gaw lachyum npru, Wenyi gaw ahkyak ai majaw Chyoipra ai Wenyi hpring hpring hte asak hkrung ra ai ngu yang mung, dai chyoipra ai Wenyi gaw anhte a shani shagu na sak hkrung lam, wu hpung wu hpawng de kade wa karum ya lu ai Wenyi wa rai na kun? Dai majaw, Yangon (YJH) Hpungtau langai tsun ai, "sara ni hkaw ai mungga gaw anhte a shani shagu na sak hkrung lam a matu akyu nnga ai, shanhte hkaw ra nna hkaw ai, ngai mung nawku sa ra nna sa ai" nga tsun jahta ai wa hte hkrup yu ni ai.

Karai Masa hte makam masham gaw jaw ai hku asak hkrung lam hpe sharai shading ya lu ai hta n ga, akyu jaw ai karum shingtau lam lu ai nawku htung rai ra na nrai a ni? Yup nga ai Gwi gaw, Hkristan nawku htung a lai hpe nhkan dagraw la lu ai Hkristan shingna hku hkawm nga ai ni rai nga ai ngu chye na la nngai. Sa tsun dat yang mung, kaba ai sara ni pyi ntsun ga ai hpe nang wa mi, ngu na rai; kaba ai ni woi awn nga ai hku sha hkan ga nga yang mung, gwi gaw yup nga na sha rai; yup nga uga ngu na mung, tinang gaw tsun dan ra ai lit lu ai zawn, Karai wa shangun hkrum ai zawn nga hkam sha taw; jasu dat yang mung htim kawa jang nma kap nna sara Mayit Bezi a yu ngwi mahkawn zawn, "nma kap ai gwi gaw lasi grawm grawm rai mare jawt na yaw" bai nga ngu nshu nshang hkam sha nga ai.

Yesu gaw shi a prat hta mung ndai hku byin nga ai hta nhtoi (40) ya tup shat nsha hkra myit yu nna daw dan kau nu ai hpe mung sharin la ga ni ai. Bum Sinwa a matu gaw yak hkak nga lu ai. Wunpawng sha ni Hkristan tai ai gaw, Nat jaw ai tinang a nat hpe tinang hkrai jaw jau ai kaw na; hkristan tai ai gaw, shawa nat hpe shawa rau jaw jau ai zawn sha rai nga ai. Dai majaw nsa kaba mai shaw la sai, mi moi na daram n gun ndat ra sai. Raitim, dumsa, ningwawt, hkinjawng hte myihtoi gaw naw bau ra nga ai. Tinang a dumsa wa nrau jang kaga mare na dumsa hpe mung hkringdat tsun dan nna dumsa shangun rai, laiwa sai (10) daram hta Jinghpaw ni tinggyeng hpung sara lagu bau nga ai mung law law rai nga ai. YJH zawn re ai Buga kaba kaw gaw sara ni nta hkan dumsa hkawm nna Nawku jawng hta galaw ra ai sharin achyin lam, shakung jahpan lam hte sasana majen je ai Karai Kasang a mungdan gaw de ai hta ningra nga ai.

Ndai ga baw hta Gwi hpe jasu na n jasu na mahtai, Hka hpang gara chye na sharin ya n sharin ya na ngu ai daw dan lam, ni hpe gaw ntsun mayu sai. Ndai hku hkintau kata de bungsap matsut hkrat, palin (soi) mahka kaw layung shawn shadau rai chyam chya nga ai BUM SIN WA KARAI MASA hpe tang madun ai lam sha rai nga li ai. Bum Sinwa a Karai Masa gaw anhte kaw byin nga ai mabyin hte byin ra ai mabyin a laprai htan ya na mahkrai gaw rai nga ai, raitim dai mahkrai hku kadai mung hkawm gwi na nre hpe gaw Bumsinwa chye da nu ai; ngu yang Karai masa hpe tengman ai hku hpa rai ntsun na a ta? ngu ai ga san gaw kraw kata kaw nna ngoi kadu nga sai.

Bumsinwa gaw YUP NGA AI GWI hpe jasu na n jasu na naw myit nga ai; Hpang gara chye na matu sharin ya na, n sharin ya na ung ang nga ai, ngu ai hpe myit nga ai ten, hpaji jaw la mayu ai ni nga yang, myit nhkrum ai hte hkrum ai lam nga yang nga ai lam hpe chye mai nga li ai.

Karai Kasang a Nawku Hpung (Htingnu)

Nawku hpung (The Church) ngu ai ga hte Nawku htingnu (The temple) hpe n pawng kau na ahkyak nga mali ai. Nawku hpung ngu ai ga hpe gaw Kesarea Hpilipe mare kahtawng makau kaw Yesu shi a Sape ni hpe san ai ga san hta na pru wa ai mahtai kaw maju jung nga ai. Masha ni ngai hpe kadai wa rai nga ai, nga nna tsun nga ma ta? Simun htai ai(Nang, Hkristu rai nga ndai. Simun e, na a mying Petru (Lachyum: lunghkrung) ndai lunghkrung a ntsa e nye a hpung ngai de da na nngai. Hpa majaw nga yang, Ashan hte asai gaw, nang hpe dai madun dan ai nrai; sumsing lamu e nga ai nye a Wa gaw dai hpe madun dan da ndai Marku 8:29; Mahte 16:13-19)..

Yesu a Hpung gaw tengman ai hku nna Hkristu hpe chye na hkap la ai ni hta dai hpung hpe de da na lam asan sha rawng nga ai. Petru ngu ai ga hta hkan nna masha hpe madung dat ai hku htai la chye na ai ni law law nga ai. Mungga hpe chye na ai ni a nsa de da ai hpung re ngu ai ni mung nga ai. Ga shadawn: Moi na Kahtawlik hpung ni gaw Petru a hpang hkan ai hku nna, hpung hpe de da masai. Sumsing lamu na mungdan a sumsaw (zaw) ni ngai nang hpe ap ya de ai, nga ai hpe du hkra; sumsaw sumla galaw la nna dai hpe jum noi da ai ni nga lai wa sai. Dai lam ni a majaw HPUNG gaw ga baw amyu myu hku nna garan mat wa sai law.

Shawngdaw na nawku hpung langai kaw nna sha, tsaban (11) du hkra ding yang sa taw ai ngu tim, (AD 431) hta Ephesu council kaw nna Asiria ni garan mat sai. (AD 451) Chalcedon na council hpawng kaw nna Oriental orthodox ni garan mat sai. Tsaban 11 hta gaw ngam nga ai hpung lahkawng brang garan mat wa nna, langai gaw Sinna Roma Katholic, bai langai gaw Sinpraw Orthodox re ai ginjaw kaba lahkawng byin wa sai. Tsaban 16 du wa yang hpung hpe galai jashai ai reformers ni law law pru wa sai. Maga mi hku nna, ndai tsaban 16th-20th gaw laklai ai galai shai ten (revolusion) ten mung rai nga ai. Agriculture ngu ai hkai lu hkai sha prat kaw nna Industry ngu ai jak n gun hpe lang ai hpaji de galai du wa ai shaloi, mu mada ai hte hkam la ai myit masa ni ram ram galai mat wa sai. Grau nna Truth ngu ai tengman lam ni hpe pyi, myi hte mu lu jum magra lu yang she kam na ngu ai de du wa sai. Dai majaw Science ngu ai hpungtang hpaji hte Logic ngu sawn tawt shajaw ai hpaji hpe pai hkra jum da nna sak hkrung masa. Logic a maga hku gaw, Karai Kasang ngu ai nga yang pyi, nga ai ngu ai mast dingsat hpe ngai chye mayu ai Rationalism rai nga ai. Mga mi gaw Science ngu ai hte emparicism rai nga ai. Ndai lahkawng a lapran Facts hte belief gaw wa hkrang e goi wat taw nga sai.

Hpung mung, jaw ai hku woi ai nre lam ni law law mu wa nna, Roman Kahtawlik a woi awn nga ai kaw na, Anglican hpung; Protestant hpung; dai kaw nna Anabpatist hte Restoration hpung ni mung naw garan mat wa nga ai. Gara mung tang du ai hte hpring tsup ai sharin achyin woi awn lam gaw nmu lu ma ai. Lawu e Protestant hpung kaw na bai garan wa ai lam madun dan na nngai.

Protestant kaw nna, 1500 hte 1600 lapran sha hpung kaba (3) garan mat wa sai.
1) Anglican hpung
2) Lutheran hpung
3)Presbyterian hte Calvinist hpung, dai kaw reform church ngu ai hpung mi naw lawm pru wa sai.

Anglican hpung kaw nna sha 1600 du wa mahka e Puritan ngu ai chyoipra san seng hpung, 1700 jan hta Methodist hpung ni bai pru wa sai. 1600 jan e dai Puritan hte Anabaptist ngu ai kaw na Baptist ngu ai pru wa ai rai nga ai. Methodist a kata kaw na sha, Advantist hte Holiness hpung mung 1800 jan e pru wa sai. Dai Holiness kaw na she Pentecostal ngu ai hpe shangai dat manu ai. Puritan ngu ai ni hte Lutheran kaw na pru ai Pietism gaw 1800 ning du wa yang htum mat nga masai.

Lahta na lam gaw myit lawm na zawn gaw nre, raitim Karai Kasang a hpung ngu ai hpe kaning di nna hkrang shapraw nga ma ta? ngu ai gaw sharin la na mahkrum madup rai nga ai. Ndai 2000 ning mayan hta hpung kaba madung hku nna (11) ngam nga ai.
1. Anglican hpung
2. Lutheran hpung
3. Methodist hpung
4. Congregationalist hpung
5. Presbyterian hpungReform church (Ndai 5 hte 6 gaw Calvinist ni re)
6. Reform church hpung
7. Baptist (Hkalup Hpung)
8. Holines movement hpung
9. Advantist hpung (e.g Seven Advantist)
10.Pentecostal hpung
11.Anabpstist hpung

Ndai lahta na hpung ginjaw ni hta, shanhte a kata e kaji kajaw ayoi ayam naw garan nga ai ni law law re, raitim, chyum laika a sharin achyin ya ai hkrang, nawku lai, hkan sa ra ai madung ni gaw ndai ni hta madung ginjaw nga ai rai nga ai.

Dai ni anhte a hkan sa nga ai hpung gaw, Yesu matsun da ai hpung rai nga yang grau hkrak nga ai. Ndai hpung gaw myi hte mu lu ai zawn, nmu lu ai marai hkum shagu nawku htingnu, kam sham ai hpung mung rai nga ai. Dai majaw, Yesu gaw lungrawk ntsa e nta gap ai gaw hpaji rawng ai wa re, nga ai. Dai gaw tengman ai mungga hta asak hkrung ai wa hpe tsun mayu nga ai. Zai bru jang e nta galaw ai wa hpe angawk ai wa hku sharin ya nga ai. Kaga nawku htung shing nrai, kaga myi hte mu lu ai hpung, shing nrai arai lama ma hpe kam sham chye ai ni gaw angawk ai teng teng rai nga ai.

Rai yang, anhte a nawku hpung gaw kaning re ai nawku hpung ngu na ga ta? tinang ga san san la mai nga ai. Yesu a prat hta Temple ngu ai nga ai. Dai kaw Yeruslem mare na Nawku htingnu lawm ai. Yesu dai kaw sa du nna u, bai nam, du sat hkungga, gumhpraw galai ai shara shatai ai hpe Yesu nra sharawng nna, manghkang byin nhtawm hpang jahtum Yesu rim hkrum ai hte si ra mat hkra re ai gaw Temple dai rai nga ai. Temple hpe madu ai, up ai hte shagrau hkungga taw nga ai ni gaw, hkinjawng ni, tara sara ni, hparashe ni hte laika ka ai sara ni, yawng tsun ga nga yang masha wuhpung wuhpawng hpe woi awn nga ai chyoipra san pra dum ai ni re. Shanhte gaw, kam sham ai masha ni kaw na hkungga ngu tsun nna, lu la ai alu hte lu lu sha sha ahpum asau rai bungli n galaw ai sha hpung masha a ahkun hta sha taw ai kang hta hpung, asuya kasha (htamshi alu sha) ai ni re. Dai masha ni gaw shanhte hpe shut ai nra ai. Arawng jasum ya ai hpe ndawng ai, Hkinjawng kaba Kayahpa kawn hkawt, dawn dawn jan jan re ai mu jang tara hte maren daw dan kau na jin jin re. Hpung a gaw da ai tara hpe kachyi mi mung nmai hkra ai. Tinang nchye na ai hpe ka da nna hpung masha ni hpe hkan shangun re ai ni re.

Dai majaw Yesu gaw, shanhte hpe matsa wu ai. Nanhte pyi ndang gun ai lit hpe masha ni e hpa rai shagun myit ta? jahkyawn ni e, nga nna rawng nga ai. Dai ni gaw, moi na hta prat loi shai mat sai. Masha nkau mi Hkristan raitim nawku nsa mat sai. Hpa majaw nga yang, bang dat ai alu gaw Sasana amu hta njai ai sha, Hpung a ningbaw ningla tai ai ni nga na shara hte, lang na arai jahkrik ai hta jai taw nga ai. Yu maya hpung masha ni mung Sasana gaw yak hkak nga ai ni hpe hkye la ai amu hta jai ra ai re hpe hkrak chye na ma ai. Sinna ga na nawku jawng ni hta hpung masha nnga wa sai ngu ai gaw mau hpa nrai, nawku hpung a woi awn ai jasat nshai hkraw ai hta n ga, lachyum npru ai hpung rai taw nga ai majaw rai nga ai law.

Anhte naw matsan ai mungdan ni hkan chyawm gaw, nawku jawng kaw ma ni hpe sharin ya ai, zuphpawng mai galaw ai, Camp ni hpaw nna shachye shachyang ai jahpat ai amu galaw nga ai ngu mu lu na ga ai. Ngam ai gaw zinlum ai amu sha rai nga ai. Dai hte hte myit dik ai wa gaw rai uga.

Zinlum ai shara kaw Karai Kasang a mungga majing hkaw ra ai nrai ni? Hpungtau langai hte madai kamung(Kraw kaw na pru ai ga)shaga hkat ga ai. Ngai Nawku sa ai gaw sa ra nna sa ai nye a lit rai nga li ai, nawku jawng kaw sara ni hkaw ai mungga gaw, nye a sak hkrung lam hpe galai ya lu ai lam nnga ai sha n ga, chye mung nchye na ai, nga ai. Sara ni mung shanhte hkaw ra nna hkaw nga ma ai ngu nna sha hkam la ai, ngai mung nye a lit hte nawku sa ai re, nga ai. Ndai ga na ai hte hkum ting nshung si ni rawng, nga li ai.

Karai Kasang a hpung hpe hkrang shapraw ai shaloi, dai mungga hta rai nga ai. Mungga gaw masha a hkum hkrang hta shanu nga nna dai gaw, Yesu galaw ai amu hpe matut galaw na lam rai nga ai. Chyoi pra ai Wenyi mung dat da ya sai. Dai hte pawng nna hpan da ai amu, yu rem bau ai amu hte shatsawm jahtap ai amu galaw mu. Dai lam ma hkra gaw tsawra let daw jau hkat ai kaw na hpang mu, nga ai rai nga ai law...Nkau myi Chyoi Pra ai Wenyi hpe hpaga ga ai ni naw nga ai. Ngai hpyi yang machyi mai ai, dai Wenyi hte hkawm sa yang jam jau nhkrum ai, hkan hpa hku mung jai lang mayu ma ai.

Mara raw hkat ai lam, mara dat ya ai lam gaw yubak kaw na shalawt ai amu rai nga ai. Yesu tsun ai, na mara raw dat ya sade ai, ngu aihte machyi mai ai gaw mau hpa nrai. Marai langai ngai hpe gamung rawng yang nawku jawng pyi hkum sa, dai wa hte shawng htingram nna she sa u. Marai langai ngai nju ndawng hkrum jang dai wa hte shawng htingram u. Tinang galaw shut, tsun shut ai lam nga yang kalang ta sa nna rap raw (tawngban) u, npyaw hkat ai amu langai mi mung, dai Karai Kasang a hpung hta nga mai na nrai, nga ai gaw Karai Kasang a mungga nan rai nga ai law.....

Ngai Jawn ai Sanghpaw Li hte Panglai Hkaleng

Dai ni gaw Karai Masa ka na matu n gun nrawng taw nga ai majaw, byin nga ai mabyin masa hte nye a sak hkrung lam mahkrum madup hpe, ga baw jaw ai hte maren, myit hta dum hkawn ai made mi ka bang taw nga nngai.

Kalang mi jan nshang ai mungdan tai lai wa sai United Kingdom mungdan ngu ai wa katsi pyaw la ai, ra nrawng na daram prat dep ai, wanglu wanglang nga mayu ai hku nga, kade mi hpa zawn pyi nnawn, gumhpraw lu ai ni hpe chyu sha masha shadu, ram ai ni hpe chyu masat masa galaw, masha ahkaw ahkang hpe kachyi mi mung nmai sa hkra, ma hpe mung nmai hta, tinang a lam tinang hkawm pyaw la nga ai......Uhmm..dai majaw she sinna masha ni tinang hkrai nga mayu ai htunghkring lu ma hka... kaja ai lam ni law la nga ai, raitim anhte zawn re ai amyu masha ni a matu gaw lamu masawp shakut ai hpa, shanhte ni hte hpa nan nseng nga ga hka!. Masha re ngu ai hte sha anhte ni nga lawm lu ai she rai taw nga ai. Masha hpe majoi nmai tsun, hka nmai jahkrum, majoi nmai dang sha ai majaw, anhte mung masha hku she nga lawm sai.

Galu kaba ai mungdan ni hta, bungli gaw a asak hpa rai nga ai. Bungli lu yang she mai nga pra lu na lam re majaw, bungli tam rawt sai..rung hkan nam dum kashin, san seng ya, dun ye na bungli pyi lu yak wa sai. Masha ginsa ni hpe gawn ai amu gaw shanhpraw ni kadai n galaw.. shawk yu ga.. maidang kashin .. Europe masha ni hkrai hkrai..African hkrai hkrai.. Nang galaw ga yu nni? n galaw ga ai, anhte shana wa na yaw..n shaga sai ngu ai ga rai nga ai. Hpa bungli mi shawk shawk, shaga ai ga, chye da ai mahkrum madup nnga ai ni a matu gaw, myo mare masha wa nam de jau gawng gawng ai hpa..bungli nlu yang gaw yup shabrai jaw na pyi dum nta na karum ya lu ai nrai..jawng shabrai mung jaw ra, jawng nlung ai ni nhtoi (28) ya laman wa kau shangun ai bai nga..jawng shabrai ..Dakkasu hpaji lu sharin na matu gaw, laning mi Pound mun lam jaw ra... Dolla hku nga yang laning mi $22000, a lahta hkrai rai nga ai. Anhte amyu ni kade wa myi baw nu ram tim, marai kade sha ndai dakkasu jawng ni hta manu dan ai hpaji lu sharin la na i???? ngai mahtai nlu sai...Bumsinwa..bawnu hkraw sai. Bungli lu shawk dam tim, jawngma ni gaw bat mi hkying hkum (20) sha mai galaw ai majaw, lu na gumhpraw gaw bat mi(120) hta njan nga ai. Laning mi hta gaw (4500) ram lu ai ngu ga, yup shabrai hte hkawm sa lu sha buhpun ra mara jai kau jang, ka-ang hkup ngam na pyi yak yak. Dai kaw manang law, lu sha jahkum mayu, tsawm hpa lang mayu, phone bai mari lang, alu mung bang ra ai bai nga rai jang gaw htam mali na masum gaw jai kau ra sai. Ngam ai kachyi mi hte gara hku jawng lung lu na ngu gaw, nga myek kaji hte nga kaba myek la lu na a ni? ngu ngai chyu san la ra sai.. bumsinwa bawnu hkraw sai.

Buga hkan na ramma manang ni law law wa, anhte a buga hta nga yak la ai, mung masa nhkrak ai, tam sha yak ai, maigan sa na nga tsun nga ma ai da. Kaga maigan gaw nchye sai.. UK de gaw sa wa marit.. gara hku nga na gaw tinang a gam she rai sai. Mungdan gaw pyaw ai, asak gaw tinang hte seng nga ai...ngai chyu jawp... teng ai hku shana yang mung kam madat ya na mung nrai. Ngai hte manang ni yawng gaw, wa mayu sai law.. wa mat ai she hkrak sai, nga nna tsun let nga taw ai hkrai gaw rai nga ai. Bai wa yang myi man madun na yak ai shara lu sam ma ai...wa ai ni gaw wa ding yang gaw rai nga ai.

Ya hte gaw, anhte sha nrai, UK mung masha ni nan, masha sen hku nna bungli tat kau masai. Company ni dawm kau ai majaw rai nga ai. Madu buga masha ni raitim, ngai zawn matsan ai ni mung nga ma ai majaw, shanhte ni a gam maka gaw, mung up ai ni a baw hta mara wa sai. Dai majaw, mung up ai ni gaw, masha jahpan shayawm na hte madang ndep ai jawng kaw lung nga ai jawngma ni hpe wa kau shangun na nga nna makan bu nga ma ai. Laning mi laman sha, madang ndep ai jawng ni (600) ram hpe jahkring kau masai. Dai jawng ni gaw, jawngma gaw hkap la, laika gaw n sharin ya rai nna hpaji hpaga ga ai jawng ni re da. UK mungdan hta dai zawn re ai jawng (4000) dang nga ai nga nna asuya ni tsun nga ma ai. Dai majaw Visa ma ai hpang bai jat la na matu mung, nloi mat sai. November 28 ya shani kaw nna gaw, lata yungnu dip ai sha nrai, myi sha rim ai jak (biometric) ngu ai ladat hte she jawngma yawng mayawng hpe record la taw nga masai.

Mungkan masha ni a masu hkalem mayu ai myit gaw, yawng hta rawng sam ai. Asuya ni mung masu madang tsaw magang jak hpaji madang shatsaw magang rai hka tsaw wawn tsaw shakut nga ma ai. Ngai wa gaw, ngai jawn nga ai sang hpawli kaning rai wa nga ai hpe chye lu na pyi grai yak dum nga nngai.. Raitim, hpaji sharin ya ai hpe madat yu yang gaw.. lungseng maw na ni lung hkan hkan ai hpa, sharin tim sharin na zawn bai rai nga ai majaw, mungkan e.. Karai Kasang e.. karum la rit law... ngu nna sha akyu hpyi sai. Ngai ndai ra ai, htaw ra mung ra ai ngu nchye hpyi mat sai..chyeju mung nchye shakawn.. hpyi ra ai nau law sai.. yawng gaw ra ai hkrai hkrai.. Karai Kasang a yaw shada lam nga sam ai,, dai majaw she rai sai ngu myit hpe shadik la nga nngai.

Myitkyina du yang tsun dan ga ma ai; Laiza du yang gaw shanglawt ni dang na zawn zawn.. Myitkyina du yang gaw myen ni dang na zawn zawn.. nga tsun ai da.. Uhmm ngai mung Jinghpaw mung du yang gaw wunpawng sha ni ram ai hkrai hkrai,, mai gan du yang gaw wunpawng sha ni a shara ndai mungakan hta tam nmu shi nga ai, ngu na zawn zawn.........bumsinwa.. bawnu hkraw sai....

Greed Is Good

Ladies and gentleman, that greed -- for lack of a better word -- is good.
Greed is right. Greed works. Greed clarifies, cuts through, and captures the essence of the evolutionary spirit. Greed, in all of its forms -- greed for life, for money, for love, knowledge -- has marked the upward surge of mankind.


Lahta e tsun ai ga gaw Gikko wa ndai shara hta hkaw tsun ai ga rai nga ai. Masha shagu Greed ngu ai law hpa marin marit ai lam hpe tsun shapraw dat ai hte nra sharawng ai lai hkrai madun chye ma ai. Raitim masha shagu mung marin marit ai hkrai sha re. Dai majaw kaja ai maga hku marin marit na galai la ra ga na ai. Sumtsaw sumra lam hte hpyen majan lam hta nang jaw ngai shut nnga ai, lamu ra yang ga madi num ra yang la si; dangrang dang yang tara, ga nchye shaga yang hka; dai majaw, jahkrai a man e hka, woi a man e gawp pala hkrai rai nga ai.
Nawku makam masham maga hku gaw law hpa marin marit lam yawng hte gaw Satan a amu hkrai re nga ma ai. Lagu lagut la ai, mahkawng kyem da ai, kashun kashe la ai, jahkrit shama la ai ni hpe tsun mayu ma ai. Raitim maga mi hku nna law hpa marin marit ai lam gaw kaja nga ai. Hpaji chye mayu ai, jan mau lu mayu ai, bungli awngdang mayu ai, tsawm ai hpe ra kasit ai, ja gumhpraw law law lu mayu ai hte kunghpan zet let mayu ai sha n ga, kaga amyu wa hta grau mayu ai, dang mayu ai lam ni gaw kaja ai hku hkam la ra ga ai.
Law hpa myit n rawng yang si ai wa hte bung nga ai, mana ai wa hte mung bung nga ai.
Hpungtang maji sara ni gaw masha langai mi hta kaji dik ai atom hta du hkra marin law hpa ai lam hkum sai shan hta nan lawm ai nga tam sawk da ma ai. Kadai wa law hpa myit nrawng ai ngu tsun lu na.